Dr. Yusuf Baran, 11 Aralık 1977 yılında doğdu. 1998 yılında Dicle Üniversitesi, Biyoloji Öğretmenliği Bölümü’nden mezun olduktan sonra  Yüksek  Lisans derecesini 2002 ve Doktora       derecesini 2006 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nden aldı. Doktora çalışmaları esnasında Kuzey Atlantik Savunma Paktı’ndan (NATO) aldığı özel bir burs ile Amerika Birleşik Devletleri, Medical University of South Carolina’da (2005 Temmuz-2006 Şubat) misafir araştırmacı olarak çalıştı. 2007-2015 yılları arasında İ  İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü, Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü’nde öğretim üyesi olarak çalıştı.      

Prof. Dr. Yusuf BARAN’ın çeşitli kurumlar tarafından desteklenen 25’in üzerinde bilimsel araştırma projesi, 80’in üzerinde yayınlanmış  bilimsel makalesi, 200’ün üzerinde ulusal ve uluslararası kongrelerde sunulmuş bildirisi ve  100’ün üzerinde ulusal  ve uluslararası ödülü vardır. Bu ödüllerden bazıları; 2007 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nden “Yılın Tezi Ödülü”, 2010 yılında Türkiye  Bilimler Akademisi’nden “Yılın Üstün Başarılı Genç Bilim İnsanı Ödülü”, 2013 Yılında Bilim Kahramanları Derneği’nden “Yılın Bilim İnsanı  Ödülü”’, 2014 yılında İstanbul Teknik  Üniversitesi, Feyzi Akkaya Bilimsel Etkinlikleri Destekleme (FABED) Fonu’ndan “FABED Eser Tümen Üstün Başarı Ödülü”, 2015 yılında Güven Hastanesi’nden “Genç Bilim İnsanı Proje Destek  Ödülü” ve Eczacıbaşı Holding’ten “Dr. Nejat F. Eczacıbaşı Tıp Ödülleri, Bilimsel Araştırma Destek Ödülü”dür.

Dr. Baran, 2013 Yılında, Dünya Ekonomik Forumu’ndan "2013 Yılın Genç Bilim İnsanı Ödülü”nü almıştır. Bu ödül, her yıl tüm dünyadan "akademik mükemmeliyet, topluma hizmet ve bilim ile dünyayı değiştirme potansiyeli" bulunan 40 yaşın altındaki 40 lider genç bilim insanına verilmektedir.

Prof. Dr. Yusuf Baran, Küresel Genç Akademi, Yönetim Kurulu Üyeliği; Gelişen Ülkeler Mühendislik ve Teknoloji Akademisi kurucu üyeliği; Dünya Genç Bilim İnsanları Organizasyonu üyeliği; Türkiye Bilimler Akademisi, Kanser Çalışma Grubu Üyeliği; Türkiye Bilimler Akademisi, Yılın Genç Bilim İnsanı Programı Üyeliği; Dünya Ekonomik Forumu, Yılın Genç Bilim İnsanı Programı Üyeliği; Sağlık Bakanlığı, Meslek Hastalıkları ve Kanser Danışma Kurulu Üyeliği; ve Genç Bilim İnsanı Büyükelçisi görevlerini yürütmektedir.

Prof. Dr. Yusuf Baran’ın araştırmaları kanser moleküler biyolojisi, çoklu ilaç direnç mekanizmaları ve direnci geri çevrilmesi ve bilim ve teknoloji politikaları üzerine yoğunlaşmaktadır.

Prof. Dr. Yusuf Baran, 2015 yılının Şubat ayından beri Abdullah Gül Üniversitesi, Yaşam ve Doğa Bilimleri Fakültesi Dekanı ve Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Başkanı olarak çalışmaktadır.